In juni van dit jaar verscheen het rapport over succesvolle internet businessmodellen voor online uitgaven. In opdracht van het Stimuleringsfonds voor de Pers zijn Erik Stevens en ik op onderzoek gegaan naar de gemeenschappelijke kenmerken van een tiental succesvolle web publicaties. Het onderzoek is hier te downloaden of kan in boekvorm besteld worden bij Uitgeverij Het Spinhuis.

grafische bedrijven zijn teveel bezig met alleen het optimaliseren van interne processen (color management, cPDF en cOffset), de aandacht voor marktbewegingen en dus nieuwe producten en diensten, heeft daaronder te lijden.
Zie: Wat gaat in 2007 de toon zetten?

Uiteraard werd de stelling door de aanwezigen onderschreven. Alom is men er van doordrongen dat grafische bedrijven (lees: drukkerijen) zich meer op nieuwe media moeten richten en de nieuwe technologie moeten omarmen.

Persoonlijk deel ik deze stelling niet. Het kan zijn dat het waar is, maar veelal is het ook gewoon een constatering, die je staande langs de lijn, makkelijk kan doen. Zelf ben ik van mening dat het volstrekt valide is om juist helemaal niets met nieuwe media te willen doen en zich te focussen op bijvoorbeeld de goedkoopste te zijn of bijvoorbeeld de leverancier met de beste totaaloplossing. Koppel dat aan een goed gedefinieerde keuze voor een bepaalde markt en je hebt de ingredienten voor een succesvolle strategie voor de toekomst.

Waar het om draait is focus en focus bestaat naar mijn mening primair uit twee onderdelen:
- keuze voor de marktsegmenten waarin je wil concurreren
- keuze voor de wijze waarop je wil concurreren

Keuze voor het marktsegment hangt samen met de huidige orderportefeuille:

- waar ben ik goed in,
- hoe is de samenstelling van mijn klantenbestand,
- welke opdrachten leveren het beste rendement op
- hoe zal dat rendement zich in de tokeomst waarschijnlijk ontwikkelen

Keuze van de manier waarop je wil concurreren kent drie basisvarianten, zoals die eerder zijn onderscheiden door Treacy en Wiersema:

- de laagste kosten (operational excellence)
- de beste totaaloplossing (customer intimacy)
- de meeste vernieuwende leverancier (product leadership)

De keuze voor één van deze drie hangt in sterke mate af van datgene wat je huidige klanten belangrijk vinden en dat waar je als ondernemer en onderneming toe in staat bent.

Ik ben sterk van mening dat strategie gaat over het aanbrengen van focus, een richtpunt. En dat betekent een heldere en bewuste keuze maken. Kiezen is soms een moeizaam proces, het kan gaan over loslaten en dat doet soms pijn. Gewoon achter de muziek aanlopen en meemarcheren op de maat van ‘nieuwe media’ is geen oplossing. Zelf bewust ergens voor kiezen, daar gaat het echt om als je in de toekomst mee wil blijven doen.

Vorige week vrijdag stond er op de kalender het onderwerp “Benedictijns timemanagement”. Strekking van het verhaal is dat vluchten in schijnbaar zinvolle bezigheden zo makkelijk kan en je in feite alleen maar afleid van dat waar je echt voor zou willen gaan. Voorbeelden als: je zoekt even iets op het internet en voordat je het weet ben je een half uur aan het surfen van de ene link naar de andere link. Of nog even je mail checken. Of toch nog even de krant lezen. Ik denk dat het voor velen van ons herkenbaar is.

Als coach weet ik ondertussen dat het belangrijk is om doelen te stellen. Doelen die SMART geformuleerd zijn. Dat klinkt eenvoudig, maar dat is het niet altijd. Want het stellen van doelen betekent ook commitment daaraan. En vaak zijn we bang om ons ergens aan te commiteren. Want als we volledig voor iets gaan, betekent het vaak dat we ook iets niet meer doen. En dat gevolg wil je niet altijd onder ogen zien, want het kan een hoop gedoe betekenen.

Uitstelgedrag levert je dan ook vaak iets op. Het is erg interessant om daar eens goed over na te denken voor jezelf. Wat levert uitstellen me op? En de andere kant: wat kost het me? En je zou de kosten en baten dan eens af moeten wegen, wil ik de prijs van uitstellen wel betalen? Door hier over na te denken krijg je zicht op wat voor jou belangrijk is in je leven, je werk, je relaties, enz.

Coachen heeft voor mij te maken met mensen te helpen daar inzicht in te krijgen en te helpen om concrete doelen te formuleren. Want hoeveel gelukkiger zou je niet zijn als je dat doet waar je eigenlijk voor gaat.

Een kenmerkende reactie als het over het belang van content gaat is : “Jaaa…., maar onze toegevoegde waarde is niet de content zelf, maar de verrijking van die content”. De vraag “waar bestaat die verrijking dan uit?” wordt vaak beantwoord met “metadatering”.

Metadatering is informatie over de informatie. Het probleem dat achter metadatering schuilt is de opzet van die metadata. Afhankelijk van de expert en het gezichtspunt zijn meerdere indelingen mogelijk. Rijst onmiddelijk de vraag: “Welke indeling gebruiken we voor deze informatie?” Om te metadateren moeten we een keuze maken. En we willen, als we kiezen, opties open houden en iets kiezen wat een tijdje mee gaat. Dat betekent dat we de experts met elkaar in contact brengen om te komen tot een eenduidige keuze, een standaard. Waarna we vervolgens de content moeten gaan metadateren volgens die standaard. Een tijdrovende en veelal kostbare zaak, temeer omdat er meestal ook nog domeinkennis noodzakelijk is om goed te kunnen metadateren.

Het alternatief is er al, speciaal voor bronnen op internet. Het fenomeen ’social bookmarking’ bestaat al een tijdje en levert een enorme verrijking van informatie op. Het principe is gebaseerd op het feit dat ‘bookmarks’ (internet favorieten) worden opgeslagen op een centrale plek. Dat heeft voor de gebruikers het grote voordeel dat zij hun favorieten overal kunnen vinden. Om de opgeslagen bookmarks terugvindbaar te maken, kun je ze voorzien van ‘tags’, trefwoorden. En nu komt het: op het moment dat je ‘tagged’, krijg je ook de tags voorgeschoteld die anderen hebben gebruikt. Hiermee ontstaat er een ‘tagcloud’ rondom artikelen, waarbij het aantal keren dat een tag is toegekend de mate weergeeft waarin die tag relevant is voor dat artikel.

Social bookmarking, waar de gebruiker voor hemzelf relevante trefwoorden toekend aan informatie, is een eenvoudig en goedkoop alternatief voor metadateren volgens ingewikkelde schema’s en standaarden. Social bookmarken doet iemand in eerste instantie voor zichzelf, om zijn eigen kennis te ordenen. Door het gemeenschappelijke aspect onstaat er vervolgens ‘vanzelf’ ordening van het totale kennisdomein. En daar heeft iedereen weer voordeel van.

Wat kan de uitgever hier nu mee? Het is een andere manier van kijken naar metadateren, naar contentverrijking. De toegevoegde waarde voor de uitgever is niet meer de content zelf, niet het aanbieden van kant-en klaar gemetadateerde informatie, maar het aanbieden van het platform, de tools waarmee de klant dit proces kan uitvoeren. Maak de content vindbaar en doorzoekbaar, zorg voor een tool waarmee gebruikers relevante content kunnen “bookmarken’ en ‘taggen’. Zorg er tevens voor dat ze deze metdata met elkaar kunnen delen. Als er vervolgens voldoende gebruikers zijn, dan neemt de waarde van het platform en de content vanzelf toe. De focus zou dan ook moeten verschuiven van: “ik heb fantastische, unieke, gemetadateerde content” naar “ik heb een fantastisch, eenvoudig te gebruiken platform waarmee u uw eigen kennis organiseert en deelt met anderen”.

Kortom: werk aan de winkel!

Voorbeelden van social bookmarking sites: del.icio.us, technorati, furl, blinklist

Het is niet meer vanzelfsprekend dat de content van de uitgever uniek is en het is zeker ook niet meer vanzelfsprekend dat zoekers naar informatie voor deze informatie willen blijven betalen. Eén van de antwoorden op deze ontwikkelingen is dat uitgevers stellen dat hun content zich onderscheid door kwaliteit. Als het van mij is, dan is het gereviewd en getoetst en dus betrouwbaarder dan van een ander. Het gaat dan dus om de kwaliteitsbeleving van de klant.

Feitelijk gaat het dan niet meer om de content zelf, maar om de manier waarop de content gezien wordt. Het gaat om imago, om merkbeleving. En het positioneren van een merk, in relatie tot de klanten die bediend moeten worden, middels doelgerichte acties. En laat dat nou net het domein van de marketing zijn.